Comparison of Wintering Performance of Honey Bee (Apis mellifera L.) Colonies in Traditional and Mobile Systems in Niğde Province
Abstract
Mobil arıcılık sistemi ile; nektarlı bitkilerin çiçeklenme dönemlerine göre planlama yapılması ve nektar / polen kaynaklarından optimum fayda sağlayacak konaklama alanlarının kullanılması ile özellikle bal üretiminde önemli mesafe kat edilebileceği görülmektedir. Ancak mobil arıcılık uygulamalarının faydalı bir model olarak değerlendirilebilmesi için; sadece arı ürünleri üretimi için değil, bir zincirin halkaları gibi düşünülmesi gereken “kışlatma” gibi diğer yetiştiricilik periyotları için de uygulanabilir olması elzemdir. Aksi takdirde beklenen işgücü, nakliye, zaman ve verim gibi faktörlerden tasarruf etme potansiyeli azalmaktadır. Bu çalışmada; Niğde ilinde geleneksel ve mobil arıcılık kışlatma uygulamalarının bal arılarının kışlatma dönemindeki performanslarına etkileri karşılaştırılmıştır.
Araştırma kapsamında, Niğde ekolojik koşullarında 10 adet geleneksel (sabit) kovan ve 10 adet mobil sisteme ait çok raflı kovan olmak üzere toplam 20 adet bal arısı (Apis mellifera L.) kolonisi takip edilmiştir. Kolonilerin kışlatma öncesi ve sonrasındaki arılı çerçeve sayıları oranı (%) ile kolonilerin sönme ya da ana arı kaybı (%) durumları üzerinde durulmuştur.
Araştırma sonucunda, her iki kışlatma yönteminde de koloni yaşama gücü 80 % olarak eşit düzeyde tespit edilmiştir. Kışlatma periyodunu başarıyla tamamlayan kolonilerde koloni başına düşen ortalama arılı çerçeve kaybı; geleneksel kışlatma grubunda 1.25 ± 1.16 çerçeve, mobil kışlatma grubunda ise 1.00 ± 1.07 çerçeve olarak hesaplanmıştır. Yapılan istatistiksel analizde, iki kışlatma yöntemi arasındaki popülasyon kaybı farkının anlamlı olmadığı saptanmıştır (P = 0.701). Mobil sistemdeki koloniler kışa sayısal olarak daha az çerçeve sayısı (5.88 ± 1.36 > 5.00 ± 0.93) ile girmelerine rağmen, kışlatma periyodunda geleneksel kovanlar kadar başarılı bir performans sergilemiştir. Sonuç olarak, Niğde ili kış şartlarında mobil arıcılık sisteminin kışlatma periyodunda geleneksel yönteme göre bir dezavantaj yaratmadığı; iş gücü ve lojistik avantajları da göz önüne alındığında sürdürülebilir arıcılık için uygulanabilir ve güvenli bir model olduğu ortaya konmuştur.
